Instemming van de ondernemingsraad in het buitenland: wat is anders?
Als uw organisatie vestigingen heeft in meerdere EU-landen, is de vraag of medezeggenschap moet instemmen met de meldregeling niet overal hetzelfde geregeld. Nederland kent de ondernemingsraad met een wettelijk instemmingsrecht bij een regeling voor het melden van misstanden. Andere EU-landen hebben eigen medezeggenschapsorganen, met eigen namen, eigen drempels en eigen bevoegdheden. Of daar instemming nodig is, en van wie, verschilt dus per land.
Het korte antwoord is: u kunt niet uitgaan van de Nederlandse regels voor een vestiging in een ander land. De EU-richtlijn die aan de meldregeling ten grondslag ligt, laat de invulling van medezeggenschap over aan de lidstaten. Frankrijk, Duitsland en België hebben bijvoorbeeld allemaal een vorm van werknemersvertegenwoordiging, maar met andere drempels voor wanneer die verplicht is en andere regels over wat wel en niet instemmingsplichtig is.
Waarom dit per land verschilt
De onderliggende EU-richtlijn verplicht organisaties tot een meldkanaal en een procedure, maar schrijft niet voor hoe medezeggenschap daarbij betrokken moet worden. Dat is bewust aan de lidstaten gelaten, net als veel andere onderdelen van arbeidsrecht en medezeggenschapsrecht. Het gevolg is dat de Nederlandse ondernemingsraad met zijn instemmingsrecht een specifiek Nederlandse invulling is, en geen EU-standaard.
In de praktijk betekent dit dat een organisatie met vestigingen in bijvoorbeeld Nederland, Duitsland en Spanje voor elk van die landen apart moet nagaan welk orgaan er is, of dat orgaan instemmingsrecht, adviesrecht of alleen informatierecht heeft, en binnen welke termijn dat traject loopt. Die informatie verandert ook nog eens per land, omdat nationale wetgeving los van elkaar wordt aangepast.
Wat dit betekent voor de meldregeling zelf
Als u één centrale meldregeling gebruikt voor de hele organisatie, kan het zijn dat u die regeling per land langs een ander medezeggenschapstraject moet leiden voordat hij daar mag gelden. Dat raakt niet alleen de instemming zelf, maar ook het tempo waarin u de regeling per vestiging kunt invoeren. Een regeling die in Nederland al is vastgesteld, kan in een andere vestiging nog een eigen traject nodig hebben.
Daarnaast verschilt per land ook wie feitelijk verantwoordelijk is voor het onderhouden van het contact met medezeggenschap: soms is dat een lokale HR-afdeling, soms een centrale functie. Dat is geen juridische vraag maar wel een praktische, en het loont om dat voor elke vestiging vooraf helder te hebben.
Wat u lokaal kunt navragen
Omdat de verschillen per land zitten in nationale wetgeving, is de meest betrouwbare weg om voor elke vestiging apart te laten uitzoeken welk medezeggenschapsorgaan er geldt en wat de bevoegdheid daarvan is bij een meldregeling. Een jurist die bekend is met het arbeidsrecht van het betreffende land kan dat het meest concreet beantwoorden. Voor een eerste oriëntatie kan de kennisbank met landspecifieke informatie een startpunt zijn, met per onderwerp een korte uitleg en een verwijzing naar de officiële tekst.
Het is ook zinvol om vooraf in kaart te brengen in welke landen u actief bent en met hoeveel medewerkers, zodat u weet welke vestigingen mogelijk een eigen traject nodig hebben. Met een paar vragen ziet u meteen een indicatie van waar uw organisatie staat, al blijft de precieze uitwerking per land iets om lokaal te bevestigen.
Eén platform, meerdere landen
Voor organisaties die in meerdere EU-landen actief zijn, is het praktisch als één platform de basis levert: hetzelfde meldkanaal, dezelfde termijnbewaking, maar met ruimte voor de verschillen die per land nu eenmaal bestaan. Op de pagina waar u ziet waar de informatie vandaan komt leest u hoe wij die landspecifieke verschillen bijhouden en waar de bronnen staan.
Heeft u vragen over hoe dit voor uw specifieke situatie uitpakt, dan blijft een jurist of de bevoegde instantie in het betreffende land de aangewezen partij om dat te beoordelen. Wilt u eerst een algemeen beeld, doe dan de gratis quick-scan of lees de andere onderwerpen in de kennisbank.