Kiedy sygnalista może zwrócić się do Domu Sygnalistów?

Zgłoszenie zewnętrzne jest dozwolone bez wcześniejszego zgłoszenia wewnętrznego

Pracownik w większości przypadków może bezpośrednio zwrócić się do Centrum ds. Sygnalistów, nawet jeśli wcześniej nie dokonał wewnętrznego zgłoszenia. Dyrektywa leżąca u podstaw holenderskiego systemu zgłaszania opiera się na dwóch równoważnych ścieżkach: wewnętrznym zgłoszeniu w obrębie organizacji oraz zewnętrznym zgłoszeniu do wyznaczonego podmiotu. Wybór między nimi należy do samego sygnalisty; obowiązek dokonania najpierw wewnętrznego zgłoszenia przed przystąpieniem do zgłoszenia zewnętrznego nie wynika z dyrektywy.

W praktyce zgłoszenie wewnętrzne jest często zalecane jako pierwszy krok, po prostu dlatego, że naruszenie zostaje wówczas rozwiązane bliżej źródła i organizacja ma możliwość podjęcia działań naprawczych. Jednak jest to porady praktyczna, a nie wymóg ustawowy. Osoba, która nie ma zaufania do procedury wewnętrznej, która obawia się odwetu, lub której sprawa lepiej pasuje do sektorowego regulatora, może bezpośrednio zwrócić się na zewnątrz. Oprócz Centrum ds. Sygnalistów istnieją sektorowe kanały zgłaszania, które — w zależności od przedmiotu zgłoszenia — również stanowią punkt dostępu — na przykład u regulatorów finansowych. Która ścieżka jest w danym przypadku najbardziej odpowiednia, zależy od przedmiotu zgłoszenia i preferencji sygnalisty; prawo samo w sobie nie nakłada żadnej kolejności.

Wynika to z artykułów 10 i 11 dyrektywy

Artykuł 10 dyrektywy (UE) 2019/1937 stanowi, że państwa członkowskie zapewniają sygnaliście dostęp do zewnętrznego kanału zgłaszania bez konieczności wcześniejszego dokonania zgłoszenia wewnętrznego. Artykuł 11 tej samej dyrektywy obliguje państwa członkowskie do faktycznego ustanowienia tych zewnętrznych kanałów zgłaszania i wyznaczenia organów, które pełnią tę rolę. W Holandii rolę tę powierza się Centrum ds. Sygnalistów, uzupełnianemu przez sektorowych regulatorów do spraw będących w zakresie ich specjalnego zakresu.