Vanaf hoeveel werknemers is een meldkanaal verplicht?

Vanaf vijftig werknemers, met sectorale uitzonderingen

De drempel voor een verplicht intern meldkanaal ligt in Nederland en in Duitsland op vijftig werknemers. Onder die grens geldt de verplichting in de meeste sectoren niet, en boven die grens hoort er een meldkanaal te zijn met een procedure en met termijnen waarbinnen een melder antwoord krijgt.

Op die hoofdregel bestaan uitzonderingen die de drempel opzij zetten. In Nederland geldt de plicht ook onder de vijftig werknemers voor werkgevers in financiële diensten, producten en markten, in het voorkomen van witwassen en terrorismefinanciering, in de burgerluchtvaart, in maritieme arbeid en havenstaatcontrole, en in offshore olie- en gasactiviteiten. In Duitsland geldt hetzelfde voor effectendienstverlening en beleggingsondernemingen, en voor het voorkomen van witwassen en terrorismefinanciering. Een organisatie die in een van deze sectoren actief is, doet er dus goed aan de eigen situatie te checken, ook met minder dan vijftig medewerkers.

De onderbouwing: richtlijn, Wbk en HinSchG

De verplichting zelf komt uit artikel 8 van richtlijn (EU) 2019/1937, die lidstaten opdraagt interne meldkanalen verplicht te stellen. Nederland heeft dit uitgewerkt in artikel 2 van de Wet bescherming klokkenluiders, met de drempel van vijftig werknemers en de sectorale uitzonderingen in artikel 2, 2a en 2b van diezelfde wet. Duitsland heeft dit uitgewerkt in het Hinweisgeberschutzgesetz, met dezelfde drempel van vijftig werknemers en de sectorale uitzonderingen in § 12 Abs. 3 HinSchG. Het Huis voor Klokkenluiders geeft op zijn pagina voor werkgevers een toelichting op de Nederlandse regeling; voor de precieze afbakening van de sectorale uitzonderingen en voor de vraag of een specifieke organisatie eronder valt, blijft de wettekst zelf de vindplaats om op terug te vallen.